آشنایی با اولتراسوند تراپی در فیزیوتراپی

0
83
اولتراسوندتراپی

اگر قصد انجام اولتراسوند تراپی دارید، با ما در این مقاله همراه باشید تا با تمام جزئیات اولتراسوندتراپی آشنا شوید و با کسب دانش لازم، از استرس ها و نگرانی های خود بکاهید. تمام تلاش دوستان ما در مجموعه تپش قلب، آرامش بخشیدن به قلب شما عزیزان است.

اولتراسوند تراپی چیست؟

یکی از روش های درمانی در شاخه فیزیوتراپی و کاردرمانی، اولتراسوند تراپی است. در این روش درمانی از امواج صوتی که طول موج آن ها خارج از محدوده شنوایی انسان است، استفاده می شود.

با توجه به اینکه امواج صوتی با فرکانس بالا استفاده می شوند امکان استفاده در عمق بافت ها نیز امکان پذیر است.

اگرچه اولتراسوندتراپی برای تمامی دردها پاسخگو نیست اما این روش می تواند باعث کاهش بسیاری از دردها باشد که از جمله آن ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • آرتروز
  • بورسیت (تورم کسیه مفصلی)
  • سندورم تونل کارپال
  • دردهای ناشی از بافت اسکار
  • کشیدگی ها و پارگی های عضلات

فرکانس هایی هم که بر اساس مطالعات تا به امروز در امر درمان نتایج خوبی داشته اند، فرکانس های ۱ و ۳ مگاهرتز هستند که از فرکانس ۱ مگاهرتز برای بافت های سطحی و از فرکانس ۳ مگاهرتز برای درمان در عمق بافت استفاده می شود.

دستگاه اولتراسوندتراپی

تاثیرات اولتراسوند تراپی روی بدن انسان

تاثیرات درمانی اولتراسوند تراپی به دو شکل است: تاثیرات گرمایی و تاثیرات مکانیکی.

بر مبنای اینکه امواج صوتی به صورت پیوسته یا مقطعی توسط دستگاه به بافت وارد شوند، تاثیر آن متفاوت خواهد بود.

تاثیرات گرمایی

اگر امواج فراصوت به صورت پیوسته و دائم به بافت منتقل شوند، این امواج باعث ایجاد لرزش های میکروسکوپی در عمق مولکول های بافت می شوند که این لرزش ها باعث افزایش دما و اصطکاک در سطح مولکولی می شود.

این افزایش دما در نهایت موجب افزایش گرما و خون رسانی بیشتر به بافت هدف خواهد شد و این افزایش سطح متابولیسم (سوخت و ساز) سلولی در نهایت موجب کاهش درد و بهبود بافت می شود.

تاثیرات مکانیکی

تاثیر دوم امواج اولتراسوند زمانی است که امواج به صورت مقطعی به بافت اعمال شود و در نهایت سبب ایجاد تاثیرات مکانیکی می شود. اگر چه زمانی که بافت مورد نظر به صورت مقطعی مورد هدف قرار گیرد، تاثیرات گرمایی هم تا حدودی وجود دارد اما بیشتر تاثیرات آن، مکانیکی است.

اثر مکانیکی به این صورت است که با برخورد مقطعی امواج اولتراسوند حباب های گازی در بافت هدف، منبسط و منقبض می شود. نتیجه این انبساط و انقباض در بافت نرم که یک فعالیت مکانیکی است منجر به کاهش تورم و التهاب شده و درد از بین خواهد رفت.

بنابراین به طور کلی خوب است بدانیم:

نوع درمان و اینکه درمانگر از امواج پیوسته یا مقطعی در درمان استفاده کند، به نوع بیماری و درد ها بستگی دارد.

برای مثال، در درمان دردهای مزمن و یا کشیدگی های عضلانی از تاثیرات گرمایی اولتراسوند تراپی استفاده می شود.

و یا اگر درد مانند سندروم تونل کارپال ناشی از التهاب و تورم باشد، درمانگر از تاثیرات مکانیکی اولتراسوند تراپی استفاده خواهد کرد.

اولتراسوند تراپی با حرکات چرخشی

موارد کاربرد این روش درمانی

از اولتراسوند تراپی در موارد متعددی استفاده می شود که در این قسمت تنها به گوشه ای از موارد کاربرد آن اشاره می کنیم:

  • صدمات اسکلتی-عضلانی
  • التهاب تاندون ها
  • آرتروز
  • تورم کیسه های مفصلی (بورسیت)
  • کشیدگی و پارگی عضلات
  • شانه یخ زده
  • رگ به رگ شدن و صدمات وارده به رباط ها
  • سرعت بخشیدن به سوخت و ساز و بهبود جریان خون در بافت
  • برطرف کردن جای جوش خوردگی زخم ها ( همان بافت اسکار)
  • رها سازی تریگر پوینت ها
  • تنیس البو
  • خار پاشنه
  • آسیب های ورزشی
  • نقرس
  • آرتروز مفاصل
  • کمر درد و زانو درد
  • سندروم تونل کارپال
  • گرفتگی عضلات
  • روماتیسم مفصلی
  • دررفتگی کشکک زانو
  • آسیب دیدگی غضروف زانو
  • پارگی مینیسک زانو
  • و ….

برای آشنایی کامل با درمان های الکتروتراپیلیزر تراپیمگنتو تراپیشاک ویو تراپی در سایت تپش قلب روی هر لینک کلیک کنید

موارد عدم استفاده از اولتراسوند تراپی

با وجود آنکه از این روش درمانی در بسیاری از موارد استفاده می شود اما با این حال مواردی هستند که جز موارد عدم استفاده از اولتراسوندتراپی به حساب می آیند که در زیر به تعدادی از آن ها اشاره خواهیم کرد:

  • روی شکم، نواحی مختلف لگن در زنانی که دوره قاعدگی را می گذارنند یا باردار هستند.
  • روی ضایعات، آسیب دیدگی های پوستی و شکستگی های در حال ترمیم
  • دور چشم ها، پستان و یا آلت تناسلی
  • روی نواحی از بدن که ایمپلنت پلاستیکی تعبیه شده باشد
  • نزدیک یا روی تومورهای بدخیم
  • بیماران دارای پیس میکر یا ضربان ساز قلب
  • نزدیک بافت های عصبی
  • بیماری های ترومبوآمبولیک که احتمال ایجاد لخته خونی را زیاد می کند.
  • و …

به طور کلی بهتر است هرگونه عارضه و مورد مشکوکی را با پزشک و درمانگر خود مطرح کنیم تا مشکل و عارضه ای در درمان به وجود نیاید.

تا به حال به این فکر کردیم چه زمانی بهتر است به بیمارستان یا پزشک مراجعه کنیم؟ این مقاله کاربردی که تعجب شما را برمی انگیزاند را حتما مطالعه کنید.

آشنایی با روند انجام اولتراسوند تراپی

زمانی که برای انجام اولتراسوندتراپی به فیزیوتراپیست یا کاردرمانگر مراجعه می کنیم، درمانگر با توجه به ناحیه تحت درمان و نوع آسیب دیدگی، پارامتر های دستگاه اولتراسوند تراپی را تنظیم می کند.

برای شروع اولتراسوندتراپی حتما از ژل بی رنگی استفاده می شود که باید انتظار سرد بودن ژل را داشته باشیم. دلیل استفاده از ژل به دلیل هدایت بهتر امواج به داخل بافت مورد نظر است.

زمانی که ژل بر روی بافت مورد نظر ریخته می شود، فیزیوتراپیست پروب دستگاه را به صورت چرحشی بر روی ناحیه تحت درمان حرکت می دهد.

سرد بودن ژل اولتراسوندتراپی

البته امروزه در تکنولوژی های پیشرفته تر، پروب هایی ساخته شده است که نیازی به چرخش در زمان درمان ندارد و به صورت ثابت بر روی ناحیه تحت درمان قرار می گیرد و دستگاه با برنامه هایی که در آن ذخیره شده است این حرکت چرخشی را ایجاد می کند و یا به صورت پالسی این امواج را ساطع می کند.

زمان انجام اولتراسوندتراپی بسته به مدل دستگاه، پروتکل درمانی، مساحت ناحیه تحت درمان و میزان آسیب دیدگی متفاوت است؛ اما این روند به طور میانگین بین ۳ تا ۵ دقیقه طول می کشد که البته می تواند زمان های بیشتری نیز داشته باشد.

اولتراسوند تراپی چه احساسی در بیمار ایجاد می کند؟

معمولا در جلسات اولتراسوند تراپی احساس خاصی بر روی محل قرار گیری پروب اولتراسوند ایجاد نمی شود. شاید کمی احساس گرمای خفیف و سوزش در اطراف محل درمان ایجاد شود که کاملا طبیعی است.

البته اگر پروب دستگاه روی بدن ثابت قرار داده شود ( البته به جز پروب های استاتیک که قابلیت قرار گیری روی بافت را دارند) امکان دارد کمی احساس درد به وجود آید که لازم است بلافاصله فیزیوتراپیست را از این موضوع مطلع کرد زیرا امکان آسیب به بافت تحت درمان وجود دارد.

اولتراسوند تراپی

تعداد جلسات درمانی مورد نیاز

تعداد جلسات مورد نیاز این روش درمانی، به پارامترهای زیادی بستگی دارد. در صدمات حاد، ممکن است به ۱ یا ۲ جلسه درمانی در یک روز نیاز باشد و در دردهای مزمن تعداد این دفعات کمتر خواهد بود.

به طور کلی نمی توان برای درمان های اولتراسوند تراپی جلسات معینی را اعلام کرد و به عوامل زیادی مانند تکنولوژی و پروتکل های درمانی دستگاه، ناحیه تحت درمان، مساحت بافت مورد نظر و میزان آسیب دیدگی بافت همه از عوامل تاثیر گذار در درمان هستند.

خطرات درمان با اولتراسوند تراپی

بر اساس اعلام سازمان غذا و داروی آمریکا استفاده از این روش درمانی، به شرطی که توسط یک فیزیوتراپیست انجام شود و پروب دستگاه در حین درمان در محل بافت جابه جا شود، بی خطر و بی ضرر معرفی کرده است.

با رعایت کردن نکات ایمنی و دستور العمل ها احتمال خطر تقریبا نزدیک به صفر است. اما با این حال عوارض و خطراتی که امکان بروز دارد، عبارتند از:

  • سوختگی در بافت ناشی از گرمای ایجاد شده
  • خونریزی داخلی به دلیل اثرات مکانیکی اولتراسوندتراپی
  • واکنش های زیستی غیر قابل پیش بینی

به عنوان نکته پایانی خوب است بدانیم این روش درمانی در مقایسه با سایر روش های درمانی، ایمنی بسیار بالایی دارد و خطر جدی بیمار را تهدید نمی کند. صرفا لازم است به موارد عدم استفاده از اولتراسوند تراپی توجه داشته باشیم.

دانلود رایگان کتاب

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید